وبنِوشتهها، اغلب، برای خواندناند، نه ديدن - وبنوشتههايی مانندِ آرم
(logo)
سايتها، عموماً، نه برای خواندن، که برای ديدن (يا به عبارتِ بهتر، برای شناسايی شدن) به کار میروند - اما اغلب، خوشخوان نيستند؛ اين نوشتار،
نگاهی دارد به
دلايلِ خوشخوان نبودنِ وبنوشتههای فارسی:
1. نبودِ قلم
(font)
های فارسیِ مناسب: قلمهای همگانی (يعنی همانها که سيستم عاملِ
Windows
پشتيبانی میکند) اشکالاتی دارند - مانندِ زيرنقطهدار کردنِ "ی"های بزرگ، بزرگ کردنِ "ی"های کوچکِ ميانی، بیدسته کردنِ "ک"ها و ...
(يکی از
راههای
رفعِ اين
اشکالات،
استفاده از
نرمافزارِ
خطآراست)
- و از آن گذشته، تنوعِ زيادی ندارند؛
به همين دليل، معمولاً تنها
قلمهای
Times New Roman
و
Tahoma
به کار میروند؛ يکی ديگر از اشکالات، ناخوشخوان بودنِ برخی سَبکهای
(styles)
اين قلمهاست - اين قلمها، آنگاه که خميده
(italic)
، زيرخطدار
(underline)
و ... میشوند، خوشخوانیِ خود را، به اندازهی زيادی از دست میدهند (به ويژه، اگر ريز باشند)؛
قلمهايی هم، که بیاشکال هستند، همگانی نيستند.
| Tahoma | معمولی | خميده | ستبر | زيرخطدار | خطخورده |
| 1
(8 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 2
(10 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 3
(12 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 4
(14 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 5
(18 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 6
(24 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 7
(36 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
|
Times New Roman | معمولی | خميده | ستبر | زيرخطدار | خطخورده |
| 1
(8 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 2
(10 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 3
(12 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 4
(14 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 5
(18 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 6
(24 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
| 7
(36 pt) | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش | نگارش |
2. تکاندازِگیِ قلمها: يکی از چيزهايی که در بسياری از مُرورگرهای وب
(web browsers)
پيشبينی شده، امکانِ تغييرِ اندازهی قلمهاست - برای اطلاعاتِ بيشتر، نگاهی بکنيد به
Change the type size؛ اين، به کاربَر اجازه میدهد، که وبنوشتهی موردِعلاقهی خود را، در اندازهای که میخواهد
(و با توجه به ميزانِ تفکيکپذيریِ نمايشگر
(monitor resolution)
، سوی چشم و ... برگزيده،)
بخواند. اين، يکی از نکاتیست، که بسياری از وبنويسان (يا طراحان وب) - عموماً، خودِ وبنويسان، سايت يا وبلاگِ خود را طراحی میکنند - ناديده میگيرند؛ شايد متداولترين اشتباهِ وبنويسانِ فارسیزبان، استفاده از
Tahoma 10pt
باشد (کمتر وبلاگ، روزنامهی اينترنتی و ... را میتوان يافت، که قلمِ ديگری داشته باشد).
سادهترين راه، برای تغييرپذير کردنِ اندازهی وبنوشتهها، استفاده از درصد است؛ با اين روش، حتا، اندازهی نوشتههای روی دکمهها هم تغييرپذير میشود:
3. رنگِ نامناسب وبنوشته يا زمينهی آن: خوشخوانی، نسبتِ مستقيم دارد، با تضادِ رنگِ
(contrast)
وبنوشته و زمينهی آن، و
تيرگیِ وبنوشته و
روشنیِ زمينهی آن؛ يعنی، هيچ وبنوشتهای، به اندازهی وبنوشتهی سياه در زمينهی سفيد، خوشخوان نيست؛ يکی ديگر از اشتباهاتِ وبنويسانِ فارسیزبان، خاکسترینويسیست - خاکسترینويسی، در زمينهی سياه، شايد، بزرگترين اشتباه باشد؛ رنگهای تند و درخشانِ وبنوشته يا زمينهی آن هم،
سببِ افزايشِ ناخوشخوانی میگردند.
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#EEEEEE) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#CCCCCC) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#AAAAAA) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#888888) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#666666) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#444444) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#222222) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سفيد
(#111111) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#222222) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#444444) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#666666) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#888888) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#AAAAAA) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#CCCCCC) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#DDDDDD) |
| نوشتهی
خاکستری در
زمينهی
سياه (#EEEEEE) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#EEEEEE) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#CCCCCC) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#AAAAAA) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#888888) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#666666) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#444444) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#222222) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی زرد (#111111) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#222222) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#444444) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#666666) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#888888) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#AAAAAA) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#CCCCCC) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#DDDDDD) |
| نوشتهی خاکستری در زمينهی
بنفش (#EEEEEE) |
نکتهی ديگر، اين که اگر رنگِ وبنوشته يا زمينهی آن، جُزوِ رنگهای مطمئن
(
safe
colors)
نباشد، برفکی شده، سببِ ناخوشخوانی میگردد.
4. پسزمينههای شلوغ: تصاويری، که در پسزمينهی وبنوشتهها (يا صفحاتِ وب) گذاشته میشوند (افزون بر آن که بايد دارای ويژگیهای رنگیِ شمردهشده در شمارهی پيش باشند) نبايد چنان شلوغ باشند، که سببِ کاهشِ خوشخوانیِ وبنوشتهها گردند.
5. يکتکه بودنِ نوشتار: وبنوشتهای، که فاصلهی تمامِ سطرهای آن، از دو طرف، به يک اندازه باشد؛ به تکههای کوچکتری، مانندِ بند و پاراگراف، تقسيم نشده باشد؛ فاصلهای، ميانِ بندها و پاراگرافهای آن نباشد؛ خوشخوان نيست؛ چرا که خوانندهی آن (ضمنِ اين که نمیتواند، با چشم گرداندَن به روی آن، نکاتِ مهمِ آن را، بيابد) در طولِ خوانِش، بارها، نقطهی خوانِشِ خود را گم میکند.
| ooooooooooooooo
ooooooooooooooo ooooooooooooooo ooooooooooooooo ooooooooooooooo
ooooooooooooooo ooooooooooooooo ooooooooooooooo ooooooooooooooo | ooooo
oooooooooooooooo
ooooooooooooo
oooooooo: |